Changpeng Zhao (CZ) ผู้ก่อตั้ง Binance เปิดตัวบันทึกความทรงจำยาว 457 หน้าในชื่อ Freedom of Money เมื่อวันที่ 8 เมษายน โดยหนังสือเล่มนี้ได้จุดชนวนสงครามคำพูดสาธารณะกับ Star Xu ผู้ก่อตั้ง OKX
อัตชีวประวัติเล่มนี้เล่าถึงเส้นทางของ CZ จากชนบทในประเทศจีนสู่การสร้างแพลตฟอร์มซื้อขายสกุลเงินดิจิทัลที่ใหญ่ที่สุดในโลก อย่างไรก็ตาม สิ่งที่เป็นประเด็นร้อนคือข้อกล่าวหาต่อบุคคลสำคัญในวงการคริปโตของจีนที่อื่น ๆ รวมถึง Li Lin ผู้ก่อตั้ง Huobi และ Justin Sun ผู้ก่อตั้ง Tron (TRX)
รากเหง้าของความบาดหมางยาวนานนับสิบปี
CZ ร่วมงานกับ OKCoin ซึ่งเป็นบริษัทก่อนหน้าของ แพลตฟอร์ม OKX ในตำแหน่ง CTO เมื่อกลางปี 2014 โดยเขาทำงานที่นั่นน้อยกว่าหนึ่งปี
ตามที่กล่าวไว้ในบันทึกความทรงจำ CZ ลาออกในต้นปี 2015 หลังจากที่ Star Xu พยายามต่อรองสัดส่วนหุ้น 10% ที่ CZ ถืออยู่ในบริษัทใหม่
การจากไปครั้งนี้ไม่เป็นไปอย่างราบรื่น เพราะไม่นานหลังจากนั้นก็เกิดข้อพิพาทในสัญญาอย่างรุนแรง โดยมีศูนย์กลางอยู่ที่การบริหารโดเมน Bitcoin.com
CZ ได้เป็นคนกลางเจรจาระหว่าง OKCoin กับ Roger Ver นักลงทุน Bitcoin (BTC) ยุคแรก ซึ่ง Ver มอบความไว้วางใจให้แพลตฟอร์มดูแลโดเมนนี้ โดยได้รับการจ่ายเงินรายเดือนเป็นการแลกเปลี่ยน
มีสัญญาอยู่สองฉบับ โดย Ver และ CZ ต่างก็กล่าวหาว่า OKCoin ปลอมแปลงเอกสารเพิ่มเงื่อนไขยกเลิกสัญญาล่วงหน้า 6 เดือน และ Xu กล่าวโทษ CZ ว่าเป็นคนปลอมแปลง
ข้อพิพาทในปี 2015 นี้ทำให้ Ver ฟ้อง OKCoin เป็นเงิน 570,000 USD โดย CZ ได้ออกมากล่าวหา OKCoin ต่อสาธารณะว่าปั่นปริมาณซื้อขายด้วยบอทและบิดเบือนการตรวจสอบหลักฐานสำรองเหรียญ
Xu โต้กลับด้วยการตั้งคำถามถึงคุณสมบัติของ CZ และกล่าวหาว่าเขาหลอกลวง แม้ข้อพิพาทจะจางหายไปในที่สุด แต่ทั้งสองฝ่ายต่างไม่ลืมเหตุการณ์นี้
จากความบาดหมางเดิมสู่ข้อกล่าวหาใหม่
ในหนังสือ Freedom of Money, CZ ได้ย้อนรำลึกถึงการปราบปรามของทางการจีนในปี 2020 ที่ส่งผลสะเทือนต่อวงการคริปโตของประเทศจีน
เขาอธิบายว่า OKCoin ได้ประกาศระงับการถอนเงินโดยไม่มีกำหนดเมื่อวันที่ 16 ตุลาคม 2020 และมีรายงานว่า Star Xu ถูกตำรวจจีนควบคุมตัวแบบ “soft detention” ก่อนจะได้รับอิสรภาพหลังจากนั้นประมาณห้าสัปดาห์
สองวันหลังจากที่ Xu ได้รับการปล่อยตัว Li Lin ผู้ก่อตั้ง Huobi และผู้บริหารคนอื่น ๆ ก็ถูกควบคุมตัวระหว่างงานอีเวนต์สาธารณะเมื่อวันที่ 28 พฤศจิกายน 2020
Li Lin ถูกควบคุมตัวแบบ soft detention ราว 90 วัน และในที่สุดเขาก็ออกจากวงการและขาย Huobi ให้กับ About Capital Management ของ Justin Sun ในเดือนตุลาคม 2022
โดยดีลนั้นมีมูลค่าประมาณ 1 พันล้าน USD และในเวลาต่อมากลายเป็นต้นตอของความขัดแย้งระหว่าง Sun กับ Li
Sun กล่าวหาว่า Li ปกปิดการขาดทุน USD 30 ล้านระหว่างการตรวจสอบสถานะ ขณะที่ Li ได้ฟ้องร้องกลับเรื่องสิทธิ์ในเครื่องหมายการค้า จากนั้น Sun ได้เปลี่ยนชื่อแพลตฟอร์มเป็น HTX
ข้อกล่าวหาที่รุนแรงที่สุดในหนังสือของ CZ คือเหตุการณ์ที่อ้างว่าเกิดขึ้นในอีกหลายปีต่อมา
CZ เขียนว่าในงานเลี้ยงปี 2025 Li Lin ได้บอกเขาว่าเห็นภาพหน้าจอแสดงว่า Star Xu ได้รายงานเขาต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจจีนด้วยตนเอง ซึ่งตามที่ CZ อ้าง นำไปสู่การจับกุมของ Li Lin
ห้าปีต่อมา ที่งานเลี้ยงในปี 2025 ดิฉันได้พบกับ Li Lin อีกครั้งหลังจากผ่านไป 11 ปี Li Lin บอกดิฉันว่าเขาได้เห็นภาพหน้าจอที่แสดงว่า Xu Mingxing รายงานเขาต่อเจ้าหน้าที่ตำรวจจีนด้วยตนเอง และเป็นเพราะการรายงานนี้ที่ทำให้เขาถูกจับกุม
Star Xu ตอบโต้กลับ
Xu ตอบโต้ โดยระบุว่าข้อกล่าวหาว่าแจ้งความเป็นเรื่องเหลวไหล และมองว่า CZ เป็นคนที่นิสัยไม่เปลี่ยนหลังออกจากเรือนจำสี่เดือน CZ เคยต้องโทษอยู่ในเรือนจำของรัฐบาลกลางสหรัฐ หลังยอมรับผิดฐานละเมิดกฎหมายต่อต้านการฟอกเงินในปี 2023 โดยต้องจ่ายค่าปรับส่วนตัว USD 150 ล้าน ในขณะที่ Binance จ่ายไป USD 4.3 พันล้าน
หลังจากถูกขังอยู่ในเรือนจำสี่เดือน เขายังคงให้ข้อมูลเท็จต่อโลก ดิฉันขอบอกได้แค่ว่า: ผู้ที่โกหกเป็นนิสัยไม่มีวันเปลี่ยนนิสัยของตนเอง เขาระบุไว้
Xu ไม่ได้หยุดเพียงแค่ปฏิเสธ เขาหันกลับไปพูดถึงข้อพิพาทสัญญา OKCoin ในอดีต โดยนำวิดีโอ YouTube และบันทึกแชท QQ จากเดือนธันวาคม 2014 กลับมาพูดถึงอีกครั้ง
เขาอ้างว่าหลักฐานยังคงพิสูจน์ว่า CZ ส่งสัญญา Ver สองเวอร์ชันให้กับนักบัญชีของ OKCoin เวอร์ชัน 7 ถูกส่งมาก่อน และไม่กี่ชั่วโมงต่อมาเวอร์ชัน 8 ได้ถูกปรับแต่งเพิ่มเติมโดยใส่เงื่อนไขการเลิกสัญญาเข้ามา
นอกจากข้อพิพาทเกี่ยวกับสัญญาแล้ว Xu ยังระบุข้อกล่าวหาอื่น ๆ ที่เขาคิดว่าไม่เป็นความจริง ดังนี้:
- เรื่องราวของ CZ เกี่ยวกับช่วงเวลาที่เขาอยู่ที่ OKCoin
- ข้อพิพาทกับ Roger Ver
- ข้อกล่าวหาว่า CZ มีการปั่นตลาดด้วยตนเองหรือไม่ และ
- สถานะการแต่งงานของ CZ
Xu ยังบอกเป็นนัยว่า CZ ทำตัวเป็นพยานที่มีมลทินโดยเป็นผู้แจ้งความ Justin Sun ในระหว่างการสืบสวนอีกคดีหนึ่ง
CZ ยังไม่ได้ตอบโต้โพสต์ของ Xu โดยตรง
ข้อพิพาทครั้งนี้เปิดเผยอะไรเกี่ยวกับเหล่าผู้ก่อตั้งวงการคริปโตของจีน
การแลกเปลี่ยนข้อกล่าวหานี้สะท้อนให้เห็นว่าความขัดแย้งส่วนตัวระหว่างผู้ก่อตั้งแพลตฟอร์มคริปโตยุคแรกของจีน ยังคงมีอิทธิพลต่อการสร้างเรื่องราวในที่สาธารณะ
CZ, Star Xu, Li Lin และ Justin Sun ต่างเป็นผู้สร้างแพลตฟอร์มสำคัญสี่แห่งในอุตสาหกรรมนี้ พวกเขาทั้งหมดต้องเผชิญกับการปราบปรามจากรัฐบาลปักกิ่ง การถูกควบคุมตัวของผู้ก่อตั้ง และต้องย้ายออกนอกประเทศระหว่างปี 2017 ถึง 2022
- Li Lin ออกจากวงการอย่างเงียบๆ หลังจากขาย Huobi เรียบร้อยแล้ว
- Justin Sun กลายมาเป็นผู้ดูแล HTX คนใหม่ที่มีแต่ประเด็นถกเถียง ในขณะที่เขาต้องเผชิญข้อกล่าวหาหลอกลวงหลักทรัพย์จากสำนักงานคณะกรรมการกำกับหลักทรัพย์และตลาดหลักทรัพย์ของสหรัฐอเมริกา (SEC)
- CZ ชดใช้โทษและปัจจุบันเขาวางตัวเองเป็นผู้นำความคิดผ่านโครงการด้านการศึกษา
- Xu ยังดำรงตำแหน่งผู้นำ OKX ซึ่งปัจจุบันยังคงเป็นหนึ่งในแพลตฟอร์มแลกเปลี่ยนสินทรัพย์ดิจิทัลที่มีปริมาณการซื้อขายสูงสุดของโลก
ยังไม่มีใครสามารถตรวจสอบข้อกล่าวหาหลักทั้งหมดในความขัดแย้งครั้งนี้ได้อย่างอิสระ ข้อความแคปหน้าจอที่ CZ อ้างว่าเป็นของ Li Lin ก็ยังไม่ถูกเผยแพร่สู่สาธารณะ
หลักฐานสัญญาปี 2014 ก็ยังคงถูกโต้แย้งกันต่อไปแม้เวลาจะผ่านมากว่าทศวรรษแล้ว
สิ่งที่เห็นได้ชัดก็คือ Freedom of Money ได้เปิดหน้าใหม่ให้กับบาดแผลเก่าที่กลุ่มคริปโทในจีนต่างอยากให้ปิดไว้อย่างเดิม
