เอไอจะทำให้การขุด Bitcoin หมดไปจากตลาดหรือไม่?

การทำเหมือง Bitcoin ในฐานะโมเดลธุรกิจที่สร้างผลกำไรนั้น กำลังยากขึ้นเรื่อย ๆ ที่ไซต์ขนาดใหญ่และมีค่าใช้จ่ายสูงที่สุด

ค่าแฮชเรตของเครือข่าย ซึ่งวัดขุมกำลังการประมวลผลรวมที่ช่วยรักษาความปลอดภัยของ Bitcoin ได้ขึ้นเหนือ 1.1 ZH/s ในเดือนตุลาคม 2025 แต่หลังจากนั้นก็ลดลงแตะ 900 EH/s หลายครั้ง ในขณะเดียวกัน ความยากในการขุดก็ลดลง 11.16% ในเดือนกุมภาพันธ์ 2026 และอีก 10.09% ในเดือนมิถุนายน

พูดให้เข้าใจง่ายกว่านี้ ก็คือมีคนขุดจำนวนมากพอที่ปิดเครื่อง จนเครือข่าย Bitcoin ต้องปรับให้การขุดง่ายขึ้นสำหรับผู้ที่ยังคงดำเนินการอยู่

ในเวลาเดียวกัน บริษัทเหมืองขนาดใหญ่บางแห่งก็พบว่าผลตอบแทนที่ดีกว่ามีอยู่ที่อื่น Core Scientific รายงานว่ามีอัตรากำไรขั้นต้นจากการทำเหมืองด้วยตัวเองติดลบถึง 56% ในไตรมาสที่สอง ในขณะที่ธุรกิจศูนย์ข้อมูลแบบ colocation สร้างกำไรขั้นต้นเกือบ USD 80 ล้าน

ที่ TeraWulf ธุรกิจให้เช่า HPC สร้างรายได้ไตรมาสราว 71% ดังนั้น การให้เช่าโครงสร้างพื้นฐานคอมพิวเตอร์พลังสูงสำหรับ AI และคลาวด์คอมพิวติ้งจึงให้ผลกำไรมากกว่า

ดังนั้น AI กำลังดัน นักขุด Bitcoin ออกหรือไม่ แล้วถ้าเป็นเช่นนั้น การขุดจะเป็นอย่างไรต่อไป?

การแข่งขันเพื่อแหล่งไฟฟ้าคุณภาพสูง

ฮาร์ดแวร์ AI และเครื่องขุด Bitcoin ไม่สามารถใช้แทนกันได้ โปรเซสเซอร์กราฟิกที่ใช้กับ AI มักไม่มีประสิทธิภาพเชิงเศรษฐกิจสำหรับ การขุด Bitcoin ขณะที่ ASIC ของ Bitcoin เอง ก็ไม่สามารถรันโมเดล AI ขนาดใหญ่ การแข่งขันนี้จึงเกี่ยวกับศักยภาพการผลิตชิป เงินทุน ที่ดิน โครงสร้างพื้นฐาน และที่สำคัญที่สุด คือไฟฟ้าที่เชื่อถือได้

สำหรับผู้ให้บริการ AI พื้นที่ที่มีสถานีย่อย ระบบสายส่ง และการเชื่อมต่อไฟเบอร์ คุ้มค่ากว่าที่ดินเปล่าใกล้โรงไฟฟ้าอย่างมาก โครงสร้างพื้นฐาน AI ต้องติดตั้งอย่างรวดเร็ว ทว่าโครงการไฟฟ้าขนาดใหญ่มักใช้เวลาหลายปีกว่าจะเสร็จสมบูรณ์

บริษัทเหมืองหลายแห่งได้จับจองที่ดินและสายส่งที่เหมาะสมไว้ก่อนที่การแข่งขันกับ AI จะรุนแรงขึ้น สถานที่เหล่านี้จึงอาจมีมูลค่ามากกว่าในฐานะ ศูนย์ข้อมูล AI มากกว่าการเป็นที่ทำเหมือง อุตสาหกรรมนี้กำลังปรับตัว ซึ่งไม่ใช่แค่การขายไฟฟ้า แต่คือการสร้างรายได้จากการเข้าถึงแหล่งพลังงานที่มีพร้อมอยู่แล้ว

ข้อได้เปรียบนี้ไม่ได้ครอบคลุมทุกแหล่งพลังงาน

📊 Miner Poll

What’s the biggest challenge for Bitcoin miners right now?

Vote below and tell us why you chose your answer. Your insights help the entire mining community learn from each other. 👇

— ViaBTC (@ViaBTC) July 30, 2026

การฝึกและใช้งาน AI มักต้องการไฟฟ้าที่มีเสถียรภาพและพร้อมใช้งานสูง ในขณะที่การขุด Bitcoin สามารถปรับตัวได้ยืดหยุ่นยิ่งกว่า เครื่องขุดสามารถเปิดเมื่อมีไฟฟ้าเหลือ ลดการใช้เมื่อไฟฟ้าขาดแคลน และปิดเมื่อระบบไฟฟ้าถูกกดดัน

ตัวอย่างเช่น โรงงานที่มีโซลาร์รูฟท็อปสามารถใช้กระแสไฟฟ้าส่วนเกินในช่วงกลางวันเพื่อเดินเครื่องขุดกลุ่มเล็กๆ หลังจากที่ตอบสนองความต้องการการผลิตประจำวันแล้ว เครื่องเหล่านี้ไม่จำเป็นต้องเดินต่อเนื่อง จุดประสงค์ของเครื่องคือสร้างมูลค่าจากไฟฟ้าที่อาจถูกตัดทอนหรือขายคืนสู่โครงข่ายด้วยราคาต่ำ

หลักการเดียวกันนี้สามารถนำไปใช้ในขนาดที่ใหญ่ขึ้น กลุ่มพลังงาน ENGIE ได้กล่าวว่ากำลังประเมินการติดตั้งระบบกักเก็บพลังงานหรือการขุด Bitcoin ที่โครงการโซลาร์ Assú Sol ในประเทศบราซิล ซึ่งข้อจำกัดด้านการส่งผ่านไฟฟ้าทำให้ไม่สามารถดูดซับกำลังการผลิตพลังงานได้ทั้งหมด

พลังงานโซลาร์และลมที่มีความไม่แน่นอนสามารถสนับสนุนปัญญาประดิษฐ์ได้ แต่ส่วนใหญ่จะต้องผสานกับระบบกักเก็บพลังงาน ไฟฟ้าจากโครงข่าย หรือแหล่งที่มีเสถียรภาพอื่นๆ ซึ่งโครงสร้างพื้นฐานเพิ่มเติมเหล่านี้จะเพิ่มต้นทุน

การขุดมีตำแหน่งที่ดีกว่าสำหรับการใช้ไฟฟ้าราคาถูกที่เกิดจากความไม่ต่อเนื่อง ระยะไกล หรือการส่งผ่านที่ยากลำบาก

Bitcoin mining is seeing declining profits, per Wintermute.

Many miners have moved into AI hosting or begun using their Bitcoin reserves as working capital just to keep operations running. pic.twitter.com/vPD56FlTkm

— BeInCrypto (@beincrypto) March 14, 2026

Hashrate จะเคลื่อนย้าย ไม่ได้หายไป

เมื่อบริษัทขุดขนาดใหญ่เปลี่ยนไซต์หลักให้กลายเป็นโครงการ AI เครื่องขุดบางส่วนอาจเข้าสู่ตลาดมือสอง เครื่องขุดที่ไม่ทำกำไรในศูนย์ข้อมูลต้นทุนสูง อาจยังทำงานได้ที่ตำแหน่งที่มีพลังน้ำราคาถูก โซลาร์ส่วนเกิน หรือไฟฟ้าที่ถูกทิ้งไว้ใช้งาน

ราคาของอุปกรณ์ที่ถูกลงไม่อาจทดแทนต้นทุนไฟฟ้าที่แพงได้ แต่จะช่วยลดเงินลงทุนเริ่มต้นและระยะเวลาคืนทุน เครื่องขุดที่เก่าและมีประสิทธิภาพน้อยกว่าอาจยังคงคุ้มค่า หากต้นทุนพลังงานถูกมากและไม่ต้องการการทำงานต่อเนื่อง

สิ่งนี้อาจทำให้โครงสร้างอุตสาหกรรมการขุดเปลี่ยนแปลง โดยบริษัทจดทะเบียนในตลาดหลักทรัพย์ยังคงมีบทบาทสำคัญ แต่การเติบโตของ hashrate ในอนาคตอาจมาจากผู้ประกอบการเอกชน ผู้ขุดขนาดเล็ก และผู้ผลิตพลังงานที่สามารถเข้าถึงไฟฟ้าที่ใช้งานต่ำได้โดยตรง

การปรับแต่งความยากของ Bitcoin ยังช่วยให้เครือข่ายปรับตัว เมื่อกลุ่มขุดหยุดทำงาน บล็อกจะถูกสร้างช้าลงในช่วงแรก ความยากจะลดลงในภายหลัง ทำให้เครื่องที่เหลืออยู่สามารถขุด Bitcoin ได้มากขึ้นในปริมาณงานเดียวกันและเครื่องที่เคยไม่ทำกำไรอาจกลับมาเดินเครื่องอีกครั้ง

Hashrate ที่ลดลงยังคงสำคัญ เพราะทำให้ต้นทุนในการโจมตีเครือข่ายลดลง อย่างไรก็ตาม การลดลงชั่วคราวไม่ได้หมายความว่าระบบจะเกิดวิกฤตความปลอดภัยโดยอัตโนมัติ ระบบจะเคลื่อนเข้าสู่สมดุลใหม่เรื่อยๆ ตามราคาของ Bitcoin ต้นทุนไฟฟ้า และประสิทธิภาพเครื่องขุด

AI จะทำให้แหล่งพลังงานระดับพรีเมียมมีต้นทุนแพงขึ้นและทำให้บางโมเดลการขุดไม่คุ้มค่า อย่างไรก็ตาม ดูเหมือนว่า AI จะไม่สามารถทำให้การขุด Bitcoin หายไปได้

แต่ในทางกลับกัน AI แยกตลาดไฟฟ้าออกเป็นสองกลุ่ม ไฟฟ้าที่เชื่อถือได้และมีโครงสร้างพื้นฐานจะไหลเข้าสู่ AI มากขึ้น ขณะที่การขุดจะย้ายไปหาแหล่งพลังงานที่ราคาถูกกว่าและไม่ปกติ

ตราบเท่าที่ไฟฟ้าที่ใช้งานไม่เต็มศักยภาพยังมีอยู่ นักขุดทุกคนต่างจะยังคงแสวงหาวิธีการใช้ไฟฟ้านั้นต่อไป